โครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ

โครงการเพิ่มประสิทธิภาพการเก็บกักน้ำของอ่างเก็บน้ำยางชุมอันเนื่องมาจากพระราชดำริ

ที่ตั้งโครงการ

ตำบลหาดขาม อำเภอกุยบุรี จังหวัดประจวบคีรีขันธ์

เริ่มโครงการเมื่อ

เว็บไซต์ของโครงการ

โดย

กองทัพภาคที่ 1
ที่อยู่ : ถนนราชดำเนินนอก เขตดุสิต กรุงเทพฯ 10300
โทรศัพท์ : 02-280-6848, 02-280-3970 ต่อ 91219, 91461, 91462, 91390
โทรสาร : 02-280-6847
อีเมลล์ : prcaar1@hotmail.com
เว็บไซต์ : http://www.army1.rta.mi.th/

วัตถุประสงค์

1. เป็นแหล่งน้ำต้นทุน เพื่อช่วยเหลือพื้นที่ทำการเพาะปลูก อุปโภค-บริโภค ทั้งในฤดูฝนและฤดูแล้ง
2. ช่วยบรรเทาอุทกภัยในบริเวณลุ่มน้ำกุยบุรี
3. ช่วยผลักดันน้ำเค็มในคลองกุยบุรีในช่วงฤดูแล้ง
4. เป็นแหล่งเพาะพันธุ์ปลาน้ำจืดและเป็นสถานที่ท่องเที่ยว

ความเป็นมา

      เมื่อวันที่ 10 มิถุนายน 2546 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวได้มีพระราชดำริกับ พลโท ประวิตร วงษ์สุวรรณ แม่ทัพภาคที่ 1 (ยศในขณะนั้น) และรองผู้ว่าราชการจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ให้การสนับสนุนกรมชลประทานในการพิจารณาเพิ่มปริมาณการเก็บกักของอ่างเก็บน้ำ ยางชุม เพื่อเพิ่มความชุ่มชื้นให้ป่ากุยบุรี ตลอดจนส่งให้กับพื้นที่เพาะปลูกที่ประสบปัญหาการขาดแคลนน้ำ
      ต่อ มาเมื่อวันที่ 6 ตุลาคม 2546 พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว มีพระราชดำริกับพลเอกประวิตร วงษ์สุวรรณ ผู้ช่วยผู้บัญชาการทหารบก พลโทไพศาล กตัญญู แม่ทัพภาคที่ 1 เลขาธิการ กปร. อธิบดีกรมชลประทาน อธิบดีกรมอุทยานแห่งชาติ สัตว์ป่า และพันธุ์พืช และผู้ว่าราชการจังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ณ วังไกลกังวล สรุปความว่

1. ให้พิจารณาการเพิ่มความจุอ่างเก็บน้ำยางชุม ให้สามารถเก็บกักและระบายออกท้ายเขื่อน โดยไม่เป็นอันตรายต่อโครงสร้างเดิม ให้ทำให้เร็วที่สุด เริ่มหลังฝนนี้ ใช้เวลา 2 ปี เสร็จปี 2548 โดยให้ กปร. สนับสนุนงบประมาณเพื่อเริ่มต้นได้เร็ว และให้พิจารณานำน้ำจากอ่างเก็บน้ำ โดยวางท่อนำน้ำไปทำบ่อพักไว้บริเวณที่เป็นเนินและทำระบบกระจายน้ำและนำน้ำไป ใช้ประโยชน์

2. ให้พิจารณาก่อสร้างฝายต้นน้ำ (Check Dam) และสระน้ำขนาดเล็กตามลำห้วยในพื้นที่เหนืออ่างเพื่อเก็บกักน้ำไว้ใช้ ซึ่งจะช่วยชะลอน้ำไม่ให้เกิดน้ำท่วม เกิดความชุ่มชื้นและช้างมีน้ำกินด้วย

3. ให้กองทัพภาคที่ 1 กรมชลประทาน กรมอุทยานแห่งชาติสัตว์ป่าและพันธุ์พืช จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ และสำนักงาน กปร. ร่วมกันแก้ไขปัญหาผลกระทบของโครงการและช่วยเหลือราษฎรที่ได้รับความเดือด ร้อนจากการก่อสร้าง

รายละเอียดโครงการ

          กรม ชลประทานได้ดำเนินงานสนองพระราชดำริโดยการแต่งตั้งคณะทำงานเพื่อศึกษาการ เพิ่มประสิทธิภาพการเก็บกักน้ำของอ่างเก็บน้ำยางชุม คณะทำงานได้ทำการศึกษาและสรุปว่า ควรเพิ่มระดับเก็บกักน้ำอีก 2.00 เมตร  จากเดิมระดับ  +82.800  เมตร (รทก.) เป็น +84.800  เมตร  (รทก.)  และเพิ่ความสูงเขื่อนอีก 3.00 เมตร จากเดิมระดับ  +86.000  เมตร (รทก.) เป็น +89.000  เมตร  (รทก.) ทำให้ความจุอ่างเก็บน้ำเพิ่มขึ้นอีก  9.10  ล้านลูกบาศก์เมตร  ( เดิมมีความจุ  32.00  ล้านลูกบาศก์เมตร  เพิ่มเป็น  41.10  ล้านลูกบาศก์เมตร )  และมีพื้นที่น้ำท่วมบริเวณอ่างเก็บน้ำเพิ่มมากขึ้นประมาณ 1,125 ไร่  ( เดิมพื้นที่น้ำท่วม  2,687.5  ไร่ เพิ่มเป็น  3,812.5  ไร่ )  มีผลกระทบด้านสิ่งแวดล้อมจากน้ำท่วมเพียงเล็กน้อยเท่านั้น  เมื่อก่อสร้างแล้วเสร็จสามารถสร้างความชุ่มชื้นในป่าโดยรอบ ทำให้ช้างป่ามีแหล่งน้ำกินและสามารถเพิ่มพื้นที่การเกษตรได้อีก 5,000 ไร่  (จากเดิม 15,300 ไร่ เพิ่มเป็น 20,300  ไร่) รวมทั้งสามารถช่วยบรรเทาอุทกภัยที่เกิดขึ้นกับลุ่มน้ำกุยบุรีได้
         
การ ดำเนินงานก่อสร้างโครงการเพิ่มประสิทธิภาพการเก็บกักน้ำของอ่างเก็บน้ำยาง ชุม อันเนื่องมาจากพระราชดำรินั้น ทรงมีพระราชดำริให้ใช้ระยะเวลาก่อสร้าง 2 ปี ( พ.ศ.2547 ถึง พ.ศ.2548 ) ซึ่งมีรายละเอียดกิจกรรมที่ดำเนินงานสรุปได้ดังนี้
         
1. กิจกรรมปรับปรุงเขื่อนดิน โดยเสริมทำนบดินเพื่อเพิ่มความสูงของตัวเขื่อนจากเดิมอีก 3.00 เมตร เป็นความสูง 26.00 เมตร ความกว้างสันเขื่อน 9.00 เมตร ความยาวสันเขื่อน 1,540.00 เมตร สามารถเพิ่มระดับการเก็บกักน้ำขึ้นอีก 2.00 เมตร ทำให้ความจุของอ่างเก็บน้ำเพิ่มขึ้นเป็น 41.10 ล้านลูกบาศก์เมตร หรือความจุเพิ่มขึ้น 9.10 ล้านลูกบาศก์เมตร
         
2. กิจกรรมอาคารระบายน้ำล้น ( Spillway ) โดยปรับปรุงอาคารคอนกรีตเสริมเหล็กรูปตัวยู ( U ) ชนิด Ogee Weir ความยาวสันฝาย 175.00 เมตร กว้าง 39.00 เมตร ระบายน้ำได้สูงสุด 650.00 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที
         
3. กิจกรรมปรับปรุงอาคารท่อระบายน้ำปากคลองส่งน้ำสายใหญ่ฝั่งซ้าย ( Canal Outlet ) โดยขยายความยาวท่อด้านท้ายอาคารท่อระบายน้ำขนาด 1 - Æ 1.50 เมตร ระบายน้ำได้ 3.50 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที
         
4. กิจกรรมก่อสร้างอาคารท่อระบายน้ำลงลำน้ำเดิม ( River Outlet ) โดยก่อสร้างอาคารท่อระบายน้ำ Steel Liner หุ้มด้วยคอนกรีต ขนาด 1 - Æ 1.00 เมตร สามารถระบายน้ำได้ 5.80 ลูกบาศก์เมตรต่อวินาที
         
5. กิจกรรมก่อสร้างส่วนอื่นๆ โดยดำเนินการติดตั้งเครื่องมือตรวจวัดพฤติกรรมเขื่อน และปรับปรุงถนนทดแทนถนนเดิมที่ถูกน้ำท่วม

ประโยชน์ที่ได้รับ

       1.สามารถเพิ่มความจุอ่างเก็บน้ำขึ้นอีก  9.10  ล้านลูกบาศก์เมตร  ( เดิมมีความจุ  32.00  ล้านลูกบาศก์เมตร  เพิ่มเป็น  41.10  ล้านลูกบาศก์เมตร )
       2. 
สามารถสร้างความชุ่มชื้นในป่าโดยรอบ ทำให้ช้างป่ามีแหล่งน้ำกิน
       3.และสามารถเพิ่มพื้นที่การเกษตรได้อีก 5,000 ไร่  (จากเดิม 15,300 ไร่ เพิ่มเป็น 20,300  ไร่) รวมทั้งสามารถช่วยบรรเทาอุทกภัยที่เกิดขึ้นกับลุ่มน้ำกุยบุรีได้

กรมแผนที่ทหาร ถนนกัลยาณไมตรี แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพฯ 10200

Royal Thai Survey Department Kalayanamaitri Rd. Phra Borommaha Ratchawang Pranakron Bangkok Thailand 10200